ความคิดนี้อาจจะเป็นเฉพาะผมก็ได้ หรืออาจจะเคยเกิดขึ้นกับใครหลาย ๆ คนที่ทำการเกษตรมาก่อน ที่ไม่ใช่ทำเพื่อการค้า แต่ชอบปลูกเพื่อชื่นชมผลของมัน บางครั้งเราปลูกต้นไม้ บางชนิดกว่าจะให้ผลผลิตใช้เวลานานมาก ต้องคอยดูแลป้องกันไม่ให้สิ่งใด ๆ มารบกวนก่อให้เกิดความเสียหายได้ แต่พอเริ่มเห็นผลผลิต สิ่งที่ต้องทำใจอย่างหนึ่งก็คือคนที่รอเก็บเกี่ยวผลผลิตที่ไม่ได้ปลูก เคยไหมที่เราปลูกพืชผลต่าง ๆ ขึ้นมา ยกตัวอย่างเช่น มะละกอ แม้มะละกอจะไม่ใช่พืชที่ให้ผลผลิตที่รอนาน แต่บางครั้งบางพื้นที่ต้องต่อสู้กับโรคพืชสาระพัด ไม่ว่าจะเป็คโคลนเน่า รากเน่า เพลี้ย ฯล กว่าจะให้ผลผลิตได้นี่เรียกว่าเหนื่อยเอาการ แต่พอมันให้ลูก ยิ่งมันดก ลูกสวยงาม คนผ่านไปผ่านมาก็จะบอกว่า เอ๋….บ้านนี้ปลูกแล้วทำไมถุงไม่กิน สงสัยเหลือกิน ขอไปกินหน่อย คั้นจะไม่ให้ก็ดูเหมือนไม่มีน้ำใจ แต่รู้ไหมว่าคนปลูกอยากกินแทบตาย แต่แค่อยากชื่นชมผลงานของตัวเองสักพัก หรือไม่ก็อยากกินลูกสุกมันสักหน่อย เลยกลายเป็นว่าไม่มีโอกาสได้ชื่นชมผลงาน คนนั้นเห็นคนนี้ขอได้เอามั่ง ก็เลยสุดท้ายคนปลูกก็พลอยหมดกำลังใจไปเสียนั่น สุดท้ายหากเราปฏิเสธก็จะเป็นเรื่องผิดใจกัน เรื่องนี้เหมือนเป็นเรื่องเล็ก ๆ น้อย ๆ สำหรับหลาย ๆ คนแต่สำหรับคนที่ลงมือทำแล้วไม่น้อย ยอมรับเลยว่ามันเหนื่อย รางวัลของความเหนื่อยก็คือได้เห็น ได้ชื่นชมผลผลิตนั่นเองRead More →

วันพืชมงคล หลายคนถือเอาฤกษ์งามยามดีในวันนี้ในการทำพิธีเพื่อเริ่มต้นทำการเกษตรกัน เมื่อก่อนตอนเด็ก ๆ เราก็เคยเห็นพ่อ-แม่ของเรา ถือเอากฤกษ์วันนี้ ทำการไถ่แรกนาเพื่อความเป็นศิริมงคล เพื่อให้การทำการทำไร่-ทำนาให้มีราบรื่น ปราศจากอุปสรรคใด ๆ ให้ข้าวกล้างามได้ผลผลิตที่ดี ได้อยู่ได้กินตลอดปี ไม่ให้ขาดแคลนเช่นกัน วันนี้เกษตรสวนในบ้านก็เช่นกันครับ ตื่นแต่เช้าตีสี่ ตีห้า เรียกว่าเปิดไฟเข้าสวนกันเลย ตื่นเช้า ๆ อย่างนี้รับรู้ได้ถึงความสดชื่นครับ หลังจากมื่อคืนฝนตกทั้งคืนสร้างความสดชื่น เขียวขจีให้กับต้นไม้สวนข้างบ้านได้เป็นอย่างดี หลังจากที่ร้อนตับแตกมาตลอดเดือนเมษายนที่ผ่านมา เข้าสวนเอาฤกษ์เอาชัย ปลูกต้นไม้ก่อนแล้วกัน กับไม้ต้นแรกในวันนี้เป็นมะละกอพันธุ์ฮอลแลนด์ที่เราเพิ่งซื้อลูกสุกมันมากินเมื่อสัปดาห์ก่อน แล้วนำเมล็ดตากแห้งนิดหนึ่งแล้วนำมาเพาะในกระถาง มะละกอเป็นพืชที่เพาะเมล็ดง่าย เพียงไม่กี่วันก็งอกให้เห็น หรือบางเมล็ดงอกตอนที่ยังอยู่ในลูกสุกเลยก็มีครับ จริง ๆ เจ้ากระถางนี้เมื่อวันก่อนหน้าเราก็ได้นำเอาบางส่วนออกไปอนุบาลในกระถางใหม่บางส่วน จากนั้นก็เกลี่ยดินใหม่ เพื่อให้เมล็ดที่อยู่ด้านล่าง ๆ ได้พลิกกลับขึ้นมาแล้วงอกต่อได้ ไม่งั้นเมล็ดมันจะเน่าไปเปล่า ๆ นี่เป็นส่วนหนึ่งที่เราแยกออกมาอนุบาล เพื่อให้ต้นใหม่ได้โตเร็วขึ้น ไม่แย่งอาหารในกระถางเพาะเดิม เมื่อโตสักหน่อยเราสามารถนำไปปลูกต่อได้เลย กิจกรรมต่อมายังอยู่ที่มะละกอเช่นเดิม แต่เป็นการตอนมะละกอเพื่อแยกขยายพันธุ์ ต้นนี้ผมตั้งแต่ที่จะนำต้นตอเดิมไปเสียบยอดกับพันธุ์ใหม่ คั้นจะตัดยอดทิ้งก็เสียดาย เลยตอนเก็บยอดไปทำต้นตอต่อไป แล้วค่อยไปเสียบยอดใหม่อีกทีครับ กิจกรรมต่อมาRead More →

ผักเป็ดญี่ปุ่น หรือที่หลาย ๆ คนโดนตลาดนัดต้นไม้ชอบบอกว่าเป็น “วอเตอร์เคส” ซึ่งความจริงมันไม่ใช่ผักชนิดเดียวกัน ผักเป็ดญี่ปุ่นปลูกง่าย ๆ เติบโตได้ดีแม้แสงน้อย ซึ่งข้อดีตรงนี้สามารถนำมาปลูกประดับให้ความเขียวขจีของสวนในบ้านได้เป็นอย่างดี แม้ว่าสรรพคุณโดยทั่วไปของผักเป็ดญี่ปุ่นจะไม่ค่อยรู้จักกันมากนักว่าให้สรรพคุณอะไรบ้าง ข้อมูลที่มาว่าทำไมคนชอบสับสนกันระหว่าง “วอเตอร์เคส” กับผักเป็ดญี่ปุ่น จากข้อมูลที่พอจะค้นหาได้บอกว่า ผักเป็ดญี่ปุ่นถูกนำเข้ามาปลูกโดยบริษัท ไลฟ์ไลน์ นำเข้ามาปลูกที่ปทุมธานี กระบี่และเชียงราย โดยใช้ชื่อว่า “วอเตอร์เคส” ซึ่งเป็นชื่อเดียวกับผักวอเตอร์เคส เลยทำให้คนส่วนใหญ่เลยสับสนกัน แม้ว่าจะไม่ใช่ผักชนิดเดียวกันก็ตาม และไม่ว่าผักเป็ดญี่ปุ่นจะเป็นอย่างไร จากที่ได้นำมาปลูกที่บ้านพบว่าผักเป็ดญี่ปุ่นเจริญเติบโตได้ดีมากแม้บริเวณนั้น ๆ จะมีแสงผ่านถึงเพียงเล็กน้อย ดังนั้นผู้เขียนเลยนำเอาคุณสมบัติที่ดีเรื่องนี้มาจัดสวนในบริเวณที่แสงแดดเข้าไม่ถึงเช่นใต้ร่มไม้ หรือบริเวณขอบของรั้วสวน เพื่อเติมเต็มสีเขียวปกปิดความไม่สวยงามตาของพื้นดินด้านล่างของสวนได้เป็นอย่างดี ตามตัวอย่างรูปด้านบน ผู้เขียนใช้ผักเป็ดญี่ปุ่นปลูกบริเวณรอยขอบของสวน พอปล่อยให้ผักเป็ดเจริญเติบโตสักพัก สีเขียวสด ๆ จะช่วยปกปิดพื้นด้านล่าง มองดูแล้วเชียวชุมชะอุ่มได้เป็นอย่างดี แทนที่เดิมทีจะปล่อยโล่งว่างไว้ ซึ่งแม้แต่หญ้ายังไม่สามารถขึ้นได้ เพราะหญ้าต้องการปริมาณแสงแดดที่มากพอสมควร ดังนั้นหากปลูกหญ้าบริเวณนี้ ไม่นานก็จะค่อย ๆ ตายไปที่ละต้นสองต้นจะกลายเป็นพื้นที่ว่างเปล่ามองแล้วไม่สวยงาม ลักษณะแบบนี้ผักเป็ดญี่ปุ่นช่วยได้ดีครับRead More →

ผมเองก็เฉกเช่นคนอีสานทั่วไป เมื่อถึงคราวเทศกาลสำคัญ ๆ ก็ได้เวลาได้โอกาสกลับบ้านเกิดเพื่อดำเนินชีวิตไปตามเทศกาล พบปะญาติพี่น้องต่าง ๆ ที่นาน ๆ จะเห็นกันครั้งหนึ่งก็ได้อาศัยช่วงเทศกาลอย่างนี้แหละ แม้ว่ันเวลาแห่งความสุขเช่นนี้จะมีจำกัดเพียงไม่กี่วันต่อปีแต่อย่างน้อยเราก็ใช้มันให้คุ้มค่ามากที่สุุดเท่าที่จะมากได้ วันนี้เป็นวันสงกรานต์ปี 2562 นอกจากเราจะต้องเข้าร่วมงานกิจกรรมของหมู่บ้าน ก่อนที่กิจกรรมต่าง ๆ จะเริ่มขึ้นในเวลาสาย ๆ เช้าวันนี้ก็ถือโอกาสตามพ่อและพี่สาวไปหาหญ้าและใยประดู่อ่อนมาให้วัวไว้กินซึ่งถ้าเป็นช่วงเทศกาลอย่างนี้ วัว ควายที่เลี้ยงไว้ จะไม่ได้ออกไปหากินตามทุ่งไร่ทุ่งนา เพราะผู้จะต้องเข้าร่วมกิจกรรมของทางหมู่บ้าน เลยต้องหาอาหารมาไว้มากเท่าไหร่ยิ่งดี เผื่อไว้ในวันถัด ๆ ไปด้วย จะได้ไม่ต้องลำบากออกไปหาทุกวัน ยกเว้นไม่พอจริง ๆ จึงจะออกไปหามาเพิ่ม ก็อย่างที่รู้ ๆ ว่าหน้าแล้งเมษาอย่างนี้ พื้นดินแทบทุกที่ของภาคอีสานแล้งจนแทบหาน้ำไม่มีเลย ดังนั้นหญ้าต่าง ๆ ก็แห้งตายเป็นส่วนใหญ่ ยกเว้น ถ้ามีฝนตกมาบ้าง ก็จะทำให้พอที่จะหาหญ้าได้ ทางเลือกหนึ่งในการหาอาหารให้วัวควายนอกเหนือจาก รำและฟางข้าว ก็คือใบประดู่อ่อน ซึ่งวัวควายชอบกินไม่ต่างไปจากหญ้าเลย บ้างก็ว่าเป็นยากำจัดพยาธิให้วัวควายได้ด้วย และสิ่งที่จะต้องมีติดรถอีแต๊กกลับบ้านด้วยทุกครั้ง ก็คือฟางข้าวแห้ง ที่เป็นอาหารหลักให้วัวได้กินยามหน้าแล้งอย่างนี้ แม้ว่ามันจะไม่ใช่อาหารที่ดีเลิศสำหรับสัตว์เลี้ยง แต่มันช่วยให้มีอหารในวันหนึ่งRead More →

การปลูกมะนาวในกระถาง เป็นอีกทางเลือกหนึ่งสำหรับคนพื้นที่น้อย รวมถึงปัญหาของแสงแดดส่องไม่ถึงต้นมะนาวด้วย ซึ่งอาจจะเพราะเป็นพื้นที่บ้านที่บดบังแสง หรือต้นไม้ใหญ่ในบ้านบดบังแสงก็ตาม การปลูกมะนาวในกระถางเป็นสิ่งที่ทำได้ง่าย ๆ ได้ผลผลิตเร็ว ดูแลง่าย หากจำเป็นต้องเคลื่อนย้ายก็ทำได้ง่าย ๆ ด้วย ด้วยที่พื้นที่การปลูกพืชในบ้านในพื้นที่จำกัดหลายอย่างอาจต้องทำให้เคลื่อนย้ายได้ง่ายตามไปด้วย เริ่มต้นด้วยหากระถางขนาดใหญ่ จะเป็นกระถางพลาสติกหรือกระถางกระเบื้องก็ได้ ยิ่งใหญ่เท่าไหร่ยิ่งดี เพราะเราสามารถใส่ดินและอาหารของพืชลงไปได้มาก ทำให้พืชเติบโตได้เร็ว ผู้เขียนเคยสังเกตกิ่งมะนาวที่เคยซื้อมาปลูกเมื่อคราวย้ายเข้ามาบ้านหลังนี้ใหม่ ๆ เมื่อปลูกมะนาวลงดินปรากฏว่ามะนาวเจริญเติบโตได้ดี แตกกิ่งใบดีมาก แต่เมื่อเวลาผ่านใบมะนาวก็ไม่ยอมออกดอก ออกผลสักที ยิ่งถ้ามีร่มเงาของต้นไม้อื่นบดบัง ก็ยิ่งไม่ยอมออกดอกเลย ออกมาแต่ใบเขียว ๆ ก็เลยได้ตัดสินใจตอนกิ่งมะนาวออกมา ตอนออกมาหลายกิ่ง ไม่มีพื้นที่ปลูกทำให้ต้องเอาลงพักปลูกในกระถางก่อน ปรากฏว่ามะนาวออกดอกเยอะมากและติดลูกดีมาก หลังจากนั้นก็ทะยอยปลูกในกระถางเรื่อย ๆ ด้วยเหตุผลที่สามารถย้ายต้นไม้รับแสงแดดได้ด้วย แล้วมะนาวที่ปลูกในกระถางก็ติดลูกดีมาก ทำให้ระยะหลัง ๆ มาเมื่อต้องนึกถึงการปลูกมะนาวเพื่อไว้กินในครัวเรือนต้องลงปลูกในกระถางเป็นหลักเลย การปลูกมะนาวในกระถาง ขั้นตอนสำคัญคือการเตรียมดิน ดินที่ปลูกควรเป็นดินร่วน รองก้นด้วยปุ๋ยคอกแบบแห้ง เพื่อป้องกันไอของแก๊สในกรณีใช้ปุ๋ยสดซึ่งอาจจะทำให้รากมะนาวเน่าได้ คุกเค้าด้วยเศษใบไม้แห้ง ถ้าให้ใบของต้นจามจุรีได้ยิ่งดี จากนั้นก็นำกิ่งตอนลงปลูกรดน้ำให้ชุ่ม แต่ไม่ควรแฉะ จากนั้นก็บำรุงรักษาด้วยการรดน้ำทุกวัน ไม่เกินRead More →

ด้วยความที่เราเป็นคนชอบการปลูกต้นไม้ ไม่ว่าจะเป็นไม้ดอก ไม้ผล พืชผักต่าง ๆ ปลูกหมด การที่เรามีบ้านในตัวเมือง ทำให้มีพื้นที่ค่อนข้างจำกัด การใช้พื้นที่บริเวณรอบ ๆ บ้านเป็นแปลงเพราะปลูกต่าง ๆ ต้องมีระบบบริหารจัดการที่ดี ไม่อย่างนั้นก็ปลูกพืชได้เพียงไม่กี่ชนิดเท่านั้นเอง และสิ่งที่ค่อนข้างจำกัดไม่ได้น้อยไปกว่าพื้นที่บริเวณรอบตัวบ้านนั้นก็คือแสงแดด เพราะแสงแดดมีความจำเป็นต่อการสังเคราะห์แสงของพืช ดังนั้นการปลูกพืชต่าง ๆ ต้องคำนึงถึงเรื่องของปริมาณแสงด้วย การวางผังของพื้นที่เพราะปลูกก็มีความสำคัญ เพราะหากวางผังวางแปลนได้ไม่ดี จะทำให้ต้นไม้ใหญ่ ๆ บดบังพื้นที่ ทำให้ปลูกพืชบริเวณด้านล่างของต้นไม้ใหญ่ไม่ได้เช่นกัน ดังนั้นก่อนที่เราจะลงมือปลูกพืชชนิดใด ก่อนอื่นเลยเราต้องลองวาดแปลนคร่าว ๆ ในกระดาษออกมาก่อน เพราะเราปลูกแล้ว ต้นไม้โตแล้ว การที่เราจะย้ายต้นไม้เป็นเรื่องใหญ่เลย แต่ก็อย่างว่าละครับ เราวางแผนได้แค่ระดับหนึ่ง แต่พอถึงเวลาจริง ๆ ข้อจำกัดต่าง ๆ ก็มีเยอะเสียจริง ๆ แต่อย่างน้อยเราก็ได้วางแผนคร่าว ๆ ดีกว่าไม่ได้ทำอะไรเลย คราวนี้เมื่อเราวางแผน วางแปลนได้ดีแล้ว ก็มาถึงเวลาลงมือปลูก เมื่อเราปลูกไปสักระยะ ต้นไม้เราก็จะโตไปตามอายุ คราวนี้ทำอย่างไรเราจะใช้พื้นที่ที่มีอยู่จำกัดให้ได้พื้นที่ปลูกเพิ่มอีก คราวนี้ก็มาถึงคราวที่เราต้องแบ่งประเภทของต้นไม้ที่จะปลูกเสริมเข้ามาในบริเวณพื้นที่บ้านRead More →

Sine sed diffundi proximus. Super minantia praeter temperiemque scythiam. Posset: nix aliis acervo magni acervo temperiemque formaeque. Pinus locis? Liquidum montibus quia dedit sui orba margine reparabat. Evolvit mundum nuper pontus. Liquidum iunctarum regna pontus totidem freta qui hominum frigore. Tumescere quae suis. Qui quisquis. Omni possedit seductaque sibi. DensiorRead More →

Sine sed diffundi proximus. Super minantia praeter temperiemque scythiam. Posset: nix aliis acervo magni acervo temperiemque formaeque. Pinus locis? Liquidum montibus quia dedit sui orba margine reparabat. Evolvit mundum nuper pontus. Liquidum iunctarum regna pontus totidem freta qui hominum frigore. Tumescere quae suis. Qui quisquis. Omni possedit seductaque sibi. DensiorRead More →

Sine sed diffundi proximus. Super minantia praeter temperiemque scythiam. Posset: nix aliis acervo magni acervo temperiemque formaeque. Pinus locis? Liquidum montibus quia dedit sui orba margine reparabat. Evolvit mundum nuper pontus. Liquidum iunctarum regna pontus totidem freta qui hominum frigore. Tumescere quae suis. Qui quisquis. Omni possedit seductaque sibi. DensiorRead More →

Sine sed diffundi proximus. Super minantia praeter temperiemque scythiam. Posset: nix aliis acervo magni acervo temperiemque formaeque. Pinus locis? Liquidum montibus quia dedit sui orba margine reparabat. Evolvit mundum nuper pontus. Liquidum iunctarum regna pontus totidem freta qui hominum frigore. Tumescere quae suis. Qui quisquis. Omni possedit seductaque sibi. DensiorRead More →